Jak co roku, ośrodki narciarskie na całym świecie czekały na kolejne wydanie Międzynarodowego Raportu Turystyki Śnieżno-Górskiej. W kwietniu tego roku Laurent Vanat przedstawił siedemnastą już edycję, która opisuje ostatni sezon narciarski na całym świecie. Obecnie raport Laurena Vanata jest powszechnie uważany za wzorcową publikację danych dla branży narciarskiej. Jego raport był już prezentowany na licznych międzynarodowych spotkaniach na całym świecie, w tym na konferencjach i kongresach OITAF, WTO, FIS, Mountain Planet, ALPITEC/ISPO, IMTA czy na naszej konferencji w roku 2023.
Dane tam zawarte wskazują, że w rzeczywistości nie nastąpił żaden wielki reset po pandemii COVID-19 i pomimo,
że sytuacja ogólna wygląda na bardziej niekorzystną, branża narciarska nadal funkcjonuje i na ile to możliwe w obecnej sytuacji geopolitycznej rozwija się. Do końca branży, który był wieszczony przez wiele mediów głównego nurtu,
jest jeszcze daleko. W rzeczywistości liczby pokazują, że branża narciarska na całym świecie potwierdza swoją konsolidację po pandemii. Z ponad 366 milionami wizyt narciarzy, sezon narciarski 2023/24 po raz trzeci z rzędu pokazał, że kondycja branży ma się dobrze. Średnia światowa liczba odwiedzin ośrodków narciarskich w ciągu 3 lat
po pandemii COVID-19 jest nawet wyższa niż średnia liczba odwiedzin w latach poprzedzających pandemię COVID-19 bieżącego stulecia. Zima 2023/24 była, dla większości ośrodków, ponownie sezonem bez zmian. Statystyki mówią,
że frekwencja w ośrodkach narciarskich nadal jest zasadniczo kształtowana przez śnieg i warunki pogodowe. Analogicznie do teorii zarządzania higieną i motywacją Herzberga, śnieg jest raczej motorem niezadowolenia,
jeśli go brakuje, podczas gdy słońce jest motorem zadowolenia, gdy świeci. Niezmiennie zatem, jeśli jest wystarczająco dużo śniegu, słoneczny dzień zmotywuje narciarzy do wyjazdu na stok, a rekordowe liczby dni narciarskich odwiedzin odnotowane w niektórych ośrodkach nadal to potwierdzają. Chociaż zmiany klimatyczne w oczywisty sposób wpływają na funkcjonowanie ośrodków narciarskich, wydaje się, że na tym etapie nie mają one znaczącego wpływu na globalną liczbę odwiedzin. Najważniejsze informacje o branży jakie pokazuje raport to:
• Branża narciarska wykazuje obecnie dużą odporność na zmiany klimatu, przy ograniczonym wpływie na frekwencję
w ciągu ostatnich 20 lat;
• Nawet jeśli w ograniczonej liczbie, wciąż pojawiają się nowe ośrodki narciarskie na całym świecie;
• Nadal możliwe jest pobicie rekordów frekwencji na dojrzałych rynkach, takich jak Włochy i Chile, które zanotowały swój najlepszy sezon w historii;
• Chiny powróciły na ścieżkę wzrostu, notując nowy rekordowy sezon;
• Napływ narciarzy z całego świata podlega nieoczekiwanym zmianom;
• Kwestie geopolityczne mogą mieć większy wpływ na branżę narciarską w przyszłości;
• Konsolidacja branży jest obecnie ustabilizowana - niemal każdy kraj ma własną organizację.
Sezon narciarski 2023/24 przyniósł zróżnicowane wyniki w różnych krajach, w dużej mierze zależne od warunków pogodowych i śniegowych. Podczas gdy Chiny przewodziły ożywieniu, przewyższając swoją pięcioletnią średnią sprzed pandemii COVID-19, wśród innych krajów o silnych wynikach znalazły się Stany Zjednoczone, Włochy, Skandynawia
i Rosja. Francja i Austria nie odbudowały się jeszcze całkowicie, a Japonia i Niemcy odnotowały historycznie niski poziom frekwencji. Ostatni sezon można uznać za grą o zniwelowanie strat w poprzednich latach. Ośrodki narciarskie reagują na oczekiwania, aktywnie przygotowując się na zmiany klimatu poprzez poprawę zarządzania śniegiem,
zmniejszenie śladu węglowego i inwestowanie w zrównoważony rozwój. Amerykańskie ośrodki narciarskie wyraźnie koncentrują się na optymalizacji naśnieżania i wykorzystania zasobów, podczas gdy francuskie ośrodki dążą
do neutralności węglowej do 2037 roku, dzięki innowacjom w zakresie ratrakowania tras z wykorzystaniem wodoru
i ekologicznych praktyk. Zaawansowane modelowanie klimatu, takie jak CLIMSNOW we Francji i podobne projekty
w Szwajcarii, pomaga ośrodkom w planowaniu przyszłych warunków śniegowych i dostosowywaniu infrastruktury.
Działania te zapewnią odporność branży i długoterminową stabilność. Obecnie 68 krajów świata oferuje wyposażone, odkryte tereny narciarskie pokryte śniegiem. W raporcie ujętych i zidentyfikowanych jest około 2000 ośrodków narciarskich na całym świecie, mimo że jest ich pewnie nieco więcej. Oprócz głównych destynacji narciarskich pod względem liczby narciarzy, istnieje wiele innych, mniejszych miejsc, gdzie narciarstwo jest branżą od dawna lub obecnie się rozwija. Najbardziej oczywistymi, wschodzącymi destynacjami są wciąż ośrodki w Europie Wschodniej i Chinach,
ale istnieje również wielu innych, mniejszych graczy rozsianych po całym świecie: Cypr, Grecja, Indie, Iran, Izrael, Liban, Lesotho, Maroko, Nowa Zelandia, Pakistan, Republika Południowej Afryki, Turcja i wiele innych. Określa się,
że od 2020 roku rozpoczęła się nowa era dla ośrodków narciarskich, w szczególności ze względu na zmiany klimatu, zarządzanie parkami rekreacyjnymi, nowe oczekiwania klientów i mieszkańców, a także potencjał inwestycyjny
i zarządczy prywatnych operatorów i lokalnych społeczności. Poza dywersyfikacją turystyczną terenów górskich – głównym celem lokalnych interesariuszy będzie stworzenie „górskiego kurortu jutra”, który może przybierać różne formy w zależności od swojego położenia. Szczególnie będzie to widoczne w Polsce, bo wiele z naszych ośrodków usytuowanych jest poza terenami górskimi. To na pewno czas abyśmy również w Polsce pomyśleli o otwartej dyskusji
w gronie naukowców, lokalnych urzędników oraz przedstawicieli świata gospodarki i organizacji pozarządowych.
Mogą podzielić się swoją wiedzą i inspirującymi doświadczeniami, aby wyobrazić sobie ośrodki narciarskie jutra.
Zatem, najważniejszy światowy raport branż narciarskiej nie wróży końca rekreacji zimowej, wskazuje jedynie drogę
w jaką musimy podążyć. Przed nami kolejny sezon i jak zwykle kolejne wyzwania. Do tego jesteśmy przyzwyczajeni
i gotowi. Dla naszej społeczności wyzwania to chleb powszedni. To dla nas pewnik - bez pracy nie ma rozwoju.
W tej edycji konferencji jeszcze bardziej chcemy wsłuchać się w głosy członków i nie przeciążać planu konferencji,
tak aby był również czas na rozmowy i wymianę poglądów a także na spokojne zwiedzanie okolicy.
Do zobaczenia w październiku!
Zarząd Polskich Stacji Narciarskich i Turystycznych